ปัญหาระบบสาธารณสุข กับการแทรกแซงกลไกตลาด
EP.4 กระบวนการผลิตแพทย์​ที่ล้มเหลว

ตอนเก่าๆ
EP 1 : https://api-soccersuck.com/boards/topic/2660824
EP 2 : https://api-soccersuck.com/boards/topic/2661953
EP 3 : https://api-soccersuck.com/boards/topic/2663943

ฝากติดตามเพจด้วจน้าา
https://www.facebook.com/share/1DV5APZMbx/?mibextid=wwXIfr

จากปัญหาที่เราได้พูดไปในบทความก่อนๆ ทั้งภาระงานที่เลวร้ายกับผลตอบแทนที่ไม่เหมาะสม คุณภาพการบริการที่ไม่สามารถพัฒนาไปไหนได้ และวัฒนธรรมองค์กรเช้าชามเย็นชาม

ปัญหาที่ตามมาก็เป็นตามที่เห็น ปีนี้มีข้อมูลว่า แพทย์จบใหม่ประมาณ 2,800 คน แต่เข้าสู่ระบบจัดสรรของ สธ. ราว 1,600 คน
จะเรียกว่า “ลาออก” “ไม่เข้าสู่ระบบ” หรือ “ไหลไปสังกัดอื่น” ก็แล้วแต่
แต่ผลลัพธ์ปลายทางเหมือนกัน คือโรงพยาบาลในระบบ สธ. ไม่ได้กำลังคนตามที่คาดหวังและคนที่อยู่ในระบบก็ต้องแบกภาระที่เหลือต่อไป
สิ่งนี้เป็นปัญหาหรือไม่ (แต่ สธ. ออกมาบอกไม่ขาดแคลนแต่ปัญหาอยู่ที่การจัดสรร 555)

ลองมาดูกันดี ๆ ว่าสรุปแพทย์มันพอหรือไม่พอกันแน่ 

แน่นอนเมื่อคุณแทรกแซงกลไกราคาของการรับบริการในโรงพยาบาลให้อยู่ในราคาแค่ 30 บาท หรือ ฟรี ถ้าคนไข้ไม่ประสงค์จ่าย ผู้ใช้บริการย่อมมากขึ้น แน่นอนว่าบุคลากรคุณไม่มีทางพอ ถ้ามันเป็นตามกลไกราคา เมื่อความต้องการสินค้ามากขึ้น ราคาสินค้าและบริการก็ต้องขึ้นสูงตามขึ้นมา แต่ในเมื่อรัฐคงมูลค่าไว้ที่ 30 บาทซื้อบริการทางสุขภาพได้ รัฐก็ต้องไปลงทุนกับการผลิตบุคลากรเพิ่มมารองรับปริมาณคนไข้ที่เพิ่มขึ้น

รัฐเปิดให้ทุนผลิตแพทย์เพิ่มขึ้น โดย order ไปตามจำนวนแพทย์ที่คิดว่าขาดแคลน มีทุนของรัฐบาลจากการสอบ กสพท มีทุนของแต่ละพื้นที่เพื่อชาวชนบท CPIRD/ODOD ประจำจังหวัดของตัวเอง 

ผลปรากฏว่าปีนี้ Order ไป 2800 ชิ้น ใช้การไม่ได้(ลาออก) 1200 ชิ้น เหลือใช้ 1400 ชิ้น แล้วบอกว่าให้หมุนแบ่งกันใช้เด้อ แบบนี้เรียกว่าพอหรือไม่ (ยังไม่อยากพูดไปถึงคุณภาพของกระบวนการผลิตแพทย์ ว่าที่ออกมา 1400 ชิ้นมีคุณภาพอย่างไร) แต่แน่นอนว่าจากเดิมแพทย์เหล่านี้จะต้องที่เพื่อนช่วยทำงาน 2800 คน แต่เพื่อนหายไป 1200 คน คนที่เหลือจะต้องแบกภาระงานเพิ่มขึ้นมากขนาดไหน

พอหรือไม่พอ คำตอบมันน่าจะมาจากคนทำงานและผู้ใช้บริการมากกว่าหรือไม่ มีโรงพยาบาลรัฐที่ไหนบ้างที่คนไข้บอกว่า สะดวกมากเลย มาใช้บริการรอไม่นานเลย คุณหมอใจดีมีเวลาอธิบาย
มีหมอหรือพยาบาลที่โรงพยาบาลรัฐไหนบอกว่า ทำงานมีความสุข เงินดีมาก อยากทำงานทุกวัน อยากตรวจคนไข้มากขึ้นกว่านี้ 

เรื่องนี้มีผลกระทบกับคนในวงการแพทย์มากกว่าที่คิด
แพทย์ในระบบรัฐบาล เปรียบเทียบเป็น ภาระงานโอ่งใหญ่ๆ ที่น้ำไม่มีวันเต็ม และมีรู้รั่วใหญ่ๆอยู่ข้างล่าง
งานหนัก เงินน้อย แล้วจะหนักขึ้นอีก เพราะน้องๆจบใหม่ที่หวังว่าจะมาช่วยทำงานก็ลาออกก่อน

แพทย์ที่ไหลออก ส่วนหนึ่งไหลไปหาโอ่งใหม่ๆ โอ่งใหญ่รองลงมาเป็นโรงพยาบาลเอกชน โอ่งพวกนี้ไม่ใหญ่เท่าโอ่งรัฐบาล แต่ส่วนใหญ่น้ำจะเต็มหรือเกือบเต็ม ต้องแย่งกันหาโอ่งที่ยังไม่เต็ม ช่วงหลังๆจะเห็นว่าโรงพยาบาลเอกชนปรับลดแพทย์ part time ลดเงินการันตีด้วย แสดงถึงว่าโอ่งมันจะเต็มแล้ว ต้องเป็นแบบเฉพาะทางถึงจะเข้าได้

อีกกลุ่มก็จะไปหาโอ่งใหม่ๆดูสวยงามโดดเด่น เป็นโอ่งเสริมความงาม รายได้ดี และไม่ต้องเสียเวลาไปเรียนต่อหลายปี แต่เมื่อมันน่าดึงดูด ปริมาณคนที่ไหลไปมันก็มากขึ้น การแข่งขันจึงสูงมาก และอนาคตการแข่งขันจะสูงกว่านี้ แพทย์ในโอ่งนี้จะเป็นการแข่งขันทางธุรกิจอย่างเต็มตัว

ถึงตอนนี้และในอนาคตข้างหน้า กลุ่มที่น่าเป็นห่วงที่สุดคือแพทย์น้องๆที่กำลังจะจบ หรือกำลังอยู่ในกระบวนการผลิต น้องจะไม่มีทางเลือกมาก น้องจะต้องเลือกระหว่างโอ่งโรงพยาบาลรัฐ ที่น้ำไม่มีวันเต็ม งานหนัก คุณภาพชีวิตต่ำช้า ค่าตอบแทนต่ำตม อดทน 3 ปีเพื่อหาทุนไปเรียนต่อ
หรือออกจากโอ่งระบบรัฐ ไปแข่งขันกับโอ่งโรงพยาบาลเอกชน ที่มีเจ้าที่เต็มโอ่งอยู่แล้ว หรือไปเข้าโอ่งธุรกิจความงามที่การแข่งขันสูง ยิ่งการแข่งขันสูง ผลตอบแทนก็จะค่อยๆลดลง

สรุปทั้งหมดทั้งมวลนี้ ปัญหามันก็เกิดจากการกดมูลค่าของการรักษาพยาบาลและการกดค่าตอบแทนของบุคลากรสุขภาพ
ทำให้คนเข้าถึงบริการทางสุขภาพไม่เห็นคุณค่าของการดูแลรักษาสุขภาพ การดูแลรักษาคนไข้หนึ่งคนในราคา 30 บาท ราคาถูกกว่าสุราในมื้อเย็นเสียอีก
จำนวนปริมาณคนไข้ที่เกินกำลัง นำไปสู่กระบวนการผลิตแพทย์เพิ่มที่ไม่สามารถใช้งานในระบบได้จริง และไม่สามารถจูงใจให้คนอยู่ในระบบได้

ดูถูกมูลค่าที่แท้จริงบุคลากรทางการแพทย์หนึ่งคน จนแพทย์ต้องไปตามหามูลค่าของตัวเองนอกระบบ ส่วนหนึ่งออกจากระบบการดูแลรักษาคนไข้ตามปกติที่ตนเรียนมา บ้างไปสายความงาม บ้างก็ไปเป็น Influencer และบางคนยอมทิ้งใบประกอบเพื่อไปทำธุรกิจหรือขายผลิตภัณฑ์บางชนิด ซึ่งมีคนที่พร้อมให้มูลค่ามากกว่าอยู่ในระบบ

แพทย์คือแรงงานทักษะสูง และแรงงานทักษะสูงจะตอบสนองต่อมูลค่าที่ระบบให้
ถ้าระบบรัฐยังให้มูลค่าไม่พอกับภาระ ความเสี่ยง ความเหนื่อย และโอกาสชีวิต การผลิตแพทย์เพิ่มก็อาจกลายเป็นแค่การผลิตคนให้ตลาดอื่นเอาไปใช้ต่อ ผลิตเท่าไหร่ก็คงไม่พอใช้

ถ้าท่านๆผู้มีอำนาจ ยังไม่ยอมรับความจริง เพราะกลัวเสียหน้า หรืออะไรก็ตามแต่ ปัญหาก็คงไม่ได้รับการแก้ไข

และถ้าให้เดาเล่นๆ วิธีแก้ปัญหาแรกๆที่พวกท่านๆจะทำไม่ใช่การเพิ่มค่าตอบแทน หรือเพิ่มสวัสดิการให้กับคนในระบบอย่างเหมาะสม แต่คือการเพิ่มมูลค่าการชดใช้ทุน ให้กับบุคลากรแพทย์จบใหม่ ให้ไม่มีปัญญาจ่ายแทน

เสนอวิธีที่ 3 ให้

ถ้าบอกว่า โอ่งเต็ม 2โอ่ง

1 รพ รัฐ ไปทำงานเปนทาส
2 เอกชน ไปแข่งในโอ่งรพเอกชนหรือคลีนิคความงามที่เปิดโคตรเยอะ ต้องแข่งกันตัดราคา จนหมอก้เปนแค่อาชีพไม่รวย

3 เปิดโอ่งใหม่รัฐก้แค่เปิดสิ่งที่ไม่ใช่รพ ที่เน้นรักษาจัดๆขนาดนั้น แต่เป็นแหล่งหาเงินใหม่เข้าประเทศ คือที่ดูแลผู้สูงอายุ รับคนต่างชาติจากทั่วโลกมารวมกัน
สร้างเปนคอนโด มีกิจกรรมให้ทำ มีการรักษา มีดูแลสุขภาพ แค่นี้ก้ได้หมอเวียนไปตรงนี้มากขึ้นละ รับต่างชาติให้ได้ซัก 1ล้านคน เงินน่าจะไหลเข้าประเทศโคตรเยอะ บังคับให้เข้ามาได้ที่โปรแกรมนี้เท่านั้นถึงมีสิทธิทำวีซ่าอยุ่ยาว แล้วต้องรายงานตัวทุกปีห้ามหาย ต้องเอาเงินมาจ่ายเปนค่าอยุ่ กิน สุขภาพ บังคับเลยปีละ 1ล้านต่อคนขั้นต่ำ รับได้ 1 ล้านคนก้ 1ล้านล้าน ต่อปี

ก็บอกให้ co pay

in my place