บอกได้ว่าตัว dev มีความสามารถพอที่จะทำงานหรือแก้ปัญหาได้ถ้าโฟกัสจริงๆ อยู่ที่ว่าจะโฟกัสรึเปล่า


อย่างตัว cert ที่ต่ออายุวันนี้เวลาประมาณบ่ายโมง(ดูจากเวลาที่ต่ออายุสำเร็จ) ก็แปลว่าสมมุติตื่นเช้าเริ่มงานสัก 8-9 โมง มาเห็นปัญหาก็น่าจะเริ่มแก้กันจนเสร็จภายในไม่กี่ชั่วโมงจนต่อได้เสร็จเรียบร้อย ถ้าให้เดาที่ challenge ไม่ผ่านก่อนหน้านี้ก็น่าจะเพราะโดเมนโดนบล็อกล่ะมั้ง แน่นอนว่าวิธีการแก้ปัญหาเรื่องโดเมนโดนบล็อกจนต้องใช้ challenge แบบอื่น ใน Let's Encrypt ก็มีเขียนไว้แหละ ไปเปิด docs สักหน่อยก็น่าจะแก้ได้อยู่แล้ว


แต่ก็ยังคงสงสัยอยู่ว่า certbot ต่อล่วงหน้าไม่ได้มาเป็นเดือนนี่ไม่มี email ส่งเข้าไปบอกเลยเหรอ ทำไมถึงเพิ่งมาเริ่มแก้หลังจากหมดอายุ หรือตอนส่งมอบไม่ได้ email นั้นมาด้วย แต่ตอนส่งมอบก็น่าจะคุยกันเรื่อง SSL รึเปล่าว่าใช้ของเจ้าไหน ต่อยังไง email ส่งไปที่ไหนไม่ใช่เหรอ แต่ก็คงได้แต่ถาม ไม่น่ามีคำตอบมาให้


จากนั้นก็กลับเข้าโหมด ไม่สน ไม่แคร์ ไม่ตอบไลน์เหมือนเดิม เพราะถ้าอิงจากที่นายกมาตั้งกระทู้ตอนบ่ายโมงว่าเขาก็ไม่ตอบแชทอีกหลังจากที่ถามไปว่าต่ออายุได้ไหม ทั้งที่ความจริงเขาก็น่าจะรู้อยู่แล้วว่ามันต่อได้และมันฟรีด้วย แต่ดันไม่บอกอะไรเลย


เรื่องเว็บใหม่ที่บอกว่า"ถ้าไม่ติดปัญหาอะไร"จะเริ่มได้เดือนหน้า จนถึงตอนนี้ไม่รู้จะปล่อยมาให้คนลอง test กันก่อนรึเปล่า ถ้าเกิดเปิดใช้จริงแล้วบังคับ redirect ทุกคนไปเลย เวลานั้นก็ embrace yourself นะครับ อะไรจะเกิดก็ต้องเกิดแล้วล่ะ


พูดถึงก็เข้าใจคนที่บอกอยากให้ไปทำใหม่กันเองนะว่าคงไม่ไหวแล้วจริงๆ แต่ถ้าพูดในมุมฝั่งคนที่ต้องรันเว็บ ค่าใช้จ่ายต่อเดือนมันสูงจริงๆ ค่า server + database เดือนนึงก็หลายพันแล้ว ยังไม่นับค่าจ้างคนทำงานเลย ต่อให้จะเปิดเป็นโปรเจค open แล้ว dev มาช่วยกันรุมทำ สุดท้ายมันก็ยังต้องจ้างคนมาค่อยดูแล maintenance ระบบอยู่ดี ไหนจะเรื่องจ้างคนเขียนข่าวอีก มันก็มีค่าใช้จ่ายทั้งนั้น


ถ้าตัวเว็บหารายได้ด้วยตัวเองเองไม่ได้ ออกไปทำเอง ต่อให้มีทุนก้อนนึงก็น่าจะอยู่ได้นานเท่าที่ทุนจะหมด เรื่องเปิดระดมทุนหาค่าใช้จ่ายไม่ค่อยอยากให้นับ เพราะในอดีตเว็บที่เคยใช้โมเดลระดมทุนในการหาค่ารัน server แล้วตัวเจ้าของดูแลให้ฟรี ยังไม่มีเจ้าไหนอยู่รอดสักเว็บ นอกจากเว็บง่ายๆที่ cost ไม่สูงมากขนาดที่เจ้าของหรือคนดูแลจะจ่ายคนเดียวไหว

dev กำลังโฟกัสไปที่เวบใหม่อยู๋ เลยอาจจะละเลยไปบ้างตอนนี้

ส่วนที่ว่าหาคนทำเวบใหม่มันจะรอดได้สมาชิก SS ต้องแห่ไปใช้อ่ะ

ซึ่งดูแล้วถ้า SS ไม่ตายจริงๆ เวบใหม่ยังไงก็ร้าง

ปกติมันต่อ auto ได้ไม่ใช่หรือ

ยังไงเวปนี้ก้นับถอยหลังละใช่ไหมครับ

ผมว่าเอาจริงๆ คนที่รับผิดชอบทำจริงๆก็พึ่งตื่นทำตอนเที่ยงๆนั้นแหละ ใช้เวลาแก้ไม่นานหรอก ไม่ได้ยากอะไร คนที่ตอบ WM ก็คือรอให้คนที่มีหน้าที่ทำแก้แค่นั้นแหละ

และก็ไม่เกี่ยวกับโดนบล็อกอะไรหรอกครับ ที่โดน กสทช แบนนั้นมันบาง ip ของ isp ไทย certbot มันอยู่ฝั่ง server ของ ss ก็น่าจะใช้ของ godaddy ไม่มีมาโดนบล็อกอะไรจนต่ออายุ auto ไม่ได้หรอก ผมว่าไม่ได้เปิด auto-renew ไว้มากกว่า

แล้วคนดูแลก็น่าจะไม่มีคนเช็คเมลที่จด domain ไว้อ่ะ เลยไม่รู้ปัญหา แถมไม่ได้เข้าเว็บที่ดูแลด้วยอีก ถ้า WM ไม่ไปแจ้งเขาก็ไม่รู้หรอก อันนี้เขาก็รู้ตอน WM ไปแจ้ง และก็รอคนดูแลมาแก้แค่นั้นเอง

ผมเลิกคาดหวังนานแล้ว สัญญาณมันบอกว่าเขาไม่เอาเว็บก็ตั้งแต่เว็บล่มในช่วงหลังๆหลายรอบละ มาตอกชัดเจนก็ตอนที่ไล่ให้พี่เบนไปลบลายเซ็นนั่นแหละ โคตรบ้าบอ

เรื่องเว็บใหม่ก็ไม่ได้เชื่อตั้งแต่วันแรกละ การรันเว็บใหม่อย่างน้อยๆก็ต้องมีแพลนบอกแล้ว โดยเฉพาะกับ WM ที่เป็นคนดูแลเว็บอะ อย่างน้อยๆก็ต้องปล่อยให้พี่เบนแกเข้าไปเทสรันเพื่อดูว่ามีเครื่องมืออะไรให้แกใช้บ้างอะไรแบบนี้
นี่บอกจะรันสิ้นเดือนนี้ เหลืออีก 5 วัน เว็บเก่า SSL หมดอายุ แถมไม่ต่อด้วย ยังกะ Bad joke

เรื่องย้ายไปที่อื่นผมก็ว่าไม่มีวันเป็นไปได้ ดู Reddit ก็ได้ ผมปรามาสตั้งแต่แรกละว่ายังไงก็ไม่ย้ายกันหรอก
สุดท้ายก็อย่างที่เห็น Weekly Visitor 47 คน โพสล่าสุด 18 วันก่อน ถัดจากนั้นก็เดือนกว่าๆละ
คนเล่นบอร์ดแบบนี้แม่งมีแต่เด็กหนวด เด็กหนวดกี่รายที่จะเล่น Reddit เป็นอะถามจริง
เอาแค่ต้องปรับตัวหน้าเว็บบนคอมหรือในมือถือก็อ้วกแตกละ กว่าจะกลับมา subreddit SS นี่คงสิงแต่พวก 18+ กัน 90% อะ

ตอนนี้ผมเลยอยู่ในสภาพที่เหมือนผมเล่นเว็บมาตลอดอะ ปล่อยวาง
ถ้าสมมติพรุ่งนี้ปิดเว็บ ผมก็เล่นแบบเหมือนที่ผมเล่นทุกวันอะ เข้ามานั่งอ่าน กระทู้ไหนน่าตอบก็ตอบ
อันไหนเป็นจำไมถามก็เข้าไปซัดหมัดแล้วก็ออกมา สบายใจละได้ใส่คน
18+ ก็นานๆเข้าไปดูที นี่เสียดายไปไล่อันฟอลทิ้งหมดละ ช่วง 1-2 ปีก่อนนี่แจกวาร์ป IG กันมันมือ

เวลาทำ http challenge มันเข้าผ่าน domain ครับ ไม่เกี่ยวกับว่าตัวเว็บเข้าจากที่ไหน ต่อให้เรา ssh ไปอยู่ที่ server แต่ถ้าเข้าผ่าน http domain มันก็วิ่งผ่าน isp มาอยู่ดี ก็บล็อกได้เหมือนกัน แล้วเวลามันแบน domain เขาแบนที่ dns server ของ isp ครับ ไม่ได้สนใจว่า ip อะไร ถ้าใช้ dns server ของ isp ก็โดนแบนหมด มันถึงหายไงเวลาเปลี่ยนไปใช้ public dns server เจ้าอื่น เช่น พวก 1.1.1.1 ของ cloudflare หรือ 8.8.4.4 ของ google

ส่วนเรื่องต่ออายุ auto ถ้าไม่ได้เล่นท่ายากเอา source code มาคอมไพล์บนเครื่องเพื่อ install certbot แล้วติดตั้งผ่าน apt ตัว auto renew มันเปิดอัตโนมัติตั้งแต่แรก ยิ่ง ss ส่งมอบย้าย server กันมาเมื่อไม่กี่ปีนี้เองด้วย certbot ยังไงก็ต้องถูกอัพเดทมาก่อนรอบนึง แล้วยิ่ง Let's Encrypt สมัยนี้ cert มีอายุแค่สามเดือน ยังไงก็ต้องเปิดอยู่แล้วตั้งแต่ตอนต่อvายุครั้งล่าสุด

อีกอย่างคือถ้าปัญหามันแค่เรื่อง auto renew ไม่ทำงาน ssh เข้าไปที่เครื่องสั่งให้ renew ก็จบแล้วครับ แต่ที่มันใช้เวลาก็เดาได้ว่ามัน challenge ไม่สำเร็จ ซึ่งถ้าติดจาก http challenge ก็แค่เปลี่ยนไปใช้ dns challenge แค่นั้น

auto renew เปิดไหม หรือมีปัญหาตรงไหนคงต้องให้ทาง dev มาฟันธงแหละครับ

ถ้าในเคสที่ท่านพิมว่า auto renew ไม่สำเร็จเพราะทางเว็บทำ auto renew ผ่านวิธี http challenge ก็อาจจะเป็นไปได้ตามนั้น แต่ส่วนตัวมองว่าไม่เกี่ยว เว็บไม่ได้โดน กสทช แบนหมดจนเข้าไม่ได้ทุกทางนะครับ เขาแบนที่บาง ip ของแต่ละ isp เท่านั้น เพราะเน็ตบางค่ายก็เข้าได้ไม่มีปัญหาอะไร หรือแม้แต่เน็ตค่ายที่โดนแบนมันยังมีบาง ip ที่หลุดเข้ามาได้อยู่เลย ไม่ใช่แบนทั้งหมด เพราะฉะนั้นตัว auto renew ที่รันบน server ip ของ server มันก็น่าจะติดต่อ domain เพื่อยืนยันได้ ไม่น่ามีปัญหาอะไร

ส่วนตัวเลยมองว่าไม่ได้เปิด auto renew ไว้เลยมากกว่า ลอง whois domain ดูก็ใช้ของ godady ซึ่งเอาจริงๆมันเปิด auto renew ผ่านตัว control panel ได้เลย ไม่จำเป็นต้องไปทำ http challenge อะไรเลย ถ้าเปิดไว้มันก็ยืนยันให้ได้ชัวร์ๆ ไม่เกิดเคสแบบนี้

ส่วนที่ใช้เวลาทำ ก็เพราะมันต่ออายุไม่ได้ ปล่อย ssl หมดอายุแล้ว มันก็ต่อใหม่ไม่ได้แล้ว ก็ต้องไปทำใหม่ตั้งแต่ขอ ยืนยัน เอาลงเว็บใหม่เลยมากกว่า(แต่มันก็ไม่ได้ใช้เวลาอะไรอยู่ดี ตื่นทำตอนเที่ยงก็เสร็จบ่ายพอดีนั้นแหละ)

จริงๆทำเสร็จแล้ว ใช้ของใหม่ก็ควรรี server ด้วยแต่เหมือนจะยังไม่ได้รี เลยมีปัญหาขึ้น ไม่ปลอดภัยกันอยู่แบบที่เห็นๆ