จุดเริ่มผมว่ามันตั้งแต่สมัยอพยพเข้ามาใหม่ๆนะ (บางคนรุ่นทวด บางคนรุ่นปู่ย่าตายาย)

คือเข้ามาด้วยความเป็นต่างด้าว ก็แปลว่าพื้นฐานต้องการทำมาหากินต่างประเทศ (ก็คือไทย) เพื่อยกระดับฐานะให้ดีกว่าเดิม

ก็เลยเป็นเหตุเป็นผลว่า คนเหล่านี้ส่วนใหญ่เป็นคนขยัน,เก็บออม (ก็ถ้าขี้เกียจก็คงไม่กระเสือกกระสนย้ายมาอ่ะ) เพื่อตั้งรกราก

เมื่อเทียบกับคนท้องถิ่น(คนไทย) ที่เป็นเจ้าบ้าน ไม่ต้องมีแรงผลักดันอะไร..บ้านของเรา ที่ของเรา ทำงานพออยุ่พอกินก็ไม่มีปัญหา

เทียบง่ายๆกับยุคนี้ก็ได้ เมื่อก่อนที่บ้านเคยมีคนงานเป็นพม่า(หลายคน) เทียบความขยันกับคนไทยนี่ฟ้ากับเหว

(ถ้าคุณจะดึงดูดคนพม่าให้อยู่กับบริษัทนานๆคือต้องป้อนงานเรื่อยๆ ให้ทำโอทีเยอะๆ ไม่งั้นเค้าก็หนีไปบริษัทอื่น..
ส่วนคนไทย ให้เงินแท้ๆยังขี้เกียจทำ บอกเหนื่อย จะกลับบ้าน ต้องอ้อนวอนให้ช่วยอยู่ทำโออ่ะ ตอนงานเร่ง)

ซึ่งพอยุคบุกเบิกสร้างรากฐานฐานะขึ้นมาได้..รุ่นลูกหลานก็ได้รับมรดกทางฐานะ ไม่ใช่แค่เรื่องเงิน แต่เป็นเรื่องสังคม

ตั้งแต่ตอนเริ่มส่งเข้าเรียน เลือกให้เรียนที่ดีๆ(ค่าเทอมก็แปรผันตามนั้น) เพื่ออนาคตที่ดี ,มีเพื่อนมีฝูงที่บ้านมีฐานะดีเหมือนๆกัน

ไปดู รร.เอกชนค่าเทอมหลักหมื่นหลักแสน ลูกหลานคนจีนเกือบทั้งนั้น.. โตมาทำธุรกิจก็อยู่ในวงสังคมเดียวกัน ต่อยอดไปเรื่อยๆ

ขยัน ประหยัด กล้าเสี่ยงลงทุนค้าขาย

ขยัน ประหยัด อดทน
แต่ข้อเสีย คือ หยุดทำงานไม่ได้

คนจีนชอบค้าขาย

คนไทยสมัยก่อนชอบรับข้าราชการ

ผมเคยอ่านงานวิจัยนิสัยของคนแต้จิ๋วซึ่งเป็นชนกลุ่มใหญ่ที่ย้ายมา นั่นคือรวมตระกูลผมด้วย

คนจีนกลุ่มนี้มีความกล้าได้กล้าเสียในการทำการค้า ไม่ค่อยสนใจศีลธรรม ค่อนข้างถือประโยชน์เป็นใหญ่

ไอ้ที่บอกเสื่อผืนหมอนใบไม่มีจริงหรอกครับ คนจีนจนก็เยอะ พวกที่รวยได้ส่วนมากหาคอนเนคชั่นได้

ทั้งการแต่งงานกับคนไทย ข้าราชการขุนนาง หรือมีลูกสาวสวยจนเจ้าหรือขุนนางมาขอไปแต่งงานทั้งนั้นครับ

ในฐานะลูกครึ่งไทยจีน ผมมองแบบภาพกว้างๆนะ

ฝั่งพ่อที่เป็นคนจีน
อากง อาม่า มาแบบเสื่อผืนหมอนใบ ไม่มีอะไรเลย มาไทย ก็เช่าที่วัดอยู่จนแก่ตาย
แต่รุ่นพ่อมีพี่น้อง 5 คน สร้างเนื้อสร้างตัวจาก 0 ได้ เพราะขยัน ประหยัด ไม่อยากจน พ่อเล่าให้ฟังว่า
- ถ้าวันไหนกลับบ้านช้าเกิน 6 โมง กลับมาไม่ทัน หรือกลับมาทันตอนตั้งโต๊ะไปแล้ว คืออดกิน หิวก็ต้องทน
- อยากไปไหนมาไหน ไม่มีตังนั่งรถเมล์หรอกครับ อากงอาม่าให้เงินเฉพาะตอนไปเรียนเท่านั้น
อยากไปเที่ยวไหนก็ต้องหาทางไปเอง จะเดินไปหรือต้องเกาะเรือขนดินขนทรายไป
ไม่มีใครอยากอยู่ในฐานะแบบนี้ไปตลอดชีวิต ต้องปากกัดตีนถีบเพือหลุดพ้นความจน

ฝั่งแม่ที่เป็นคนไทย ตาคนเป็นอีสาน ยายไม่แน่ใจว่าเป็นคนจังหวัดไหน
แต่ทั้งคู่มาตั้งถิ่นฐานที่เมืองนน มาแบบยากจน ไม่มีอะไรเลยเหมือนกัน ตาย้ายมาบวชเรียนที่นน
สร้างฐานะจนร่ำรวยมีเงินซื้อรถส่วนตัวขับ มีทีวีดูหลังแรกๆในซอยได้
แต่บั้นปลายชีวิตก็หมดเพราะการพนัน มีเมียน้อยและสำคัญสุดคือเล่นการเมือง

จริงๆพ่อผมโดนตาดูถูกสาระพัดอย่าง เพราะตอนไปขอแม่ ไปแบบไม่มีอะไรเป็นชิ้นเป็นอัน
เรื่องนี้พ่อแม่ผมไม่เคยเล่าให้ฟัง แต่เป็นตาที่เล่าให้ฟัง เพราะเค้ารู้สึกผิดที่เคยดูถูก เหยียดยามคนจีน
และสอนให้ผมรู้จักการเคารพไม่ว่าจะเป็นคนเหนือ อีสาน ใต้หรือแม้แต่คนจีน

ข้างบ้านผมเชื้อสายจีนผู้ชายขับแท๊กซี่ แต่เมียที่เป็นคนอีสานค้าขาย ตอนนี้รถเมียก็ผ่อนให้

ถ้าถามผมๆว่าสัดส่วนคนไทยแท้-ไทยจีนที่รวย-จนมันพอๆกันอะ จากที่ผมเจอๆมาคนไทยแท้หลายคนรวยจัดๆแต่เค้าเงียบๆกัน ขณะที่ไทยจีนบางส่วน ผ่านไปหลายรุ่นก็ยังลำบากกันเหมือนเดิม(แค่กลุ่มนี้เค้าจะยังอยู่กันแต่ในชุมชนจีนแท้ๆของเค้า ถ้าไม่เดินเข้าไปก็ไม่เจอกันง่ายๆ)

ผมคือคนจีนที่จนครับ แต่ที่บ้านมีเหลือกินเหลือใช้จริงแหละ ธุรกิจทำก็กล้าได้กล้าเสีย แต่เหนียวมาก

ความจนมันลำบาก คนจีน ก็เลยขยันค้าขายเป็นพิเศษ แถมสร้างเครือข่ายคนจีนด้วยกันอ่ะ เอื้อกันสูงมาก ในยุคนั้น


ขณะที่คนไทยยุคเก่า เขามองว่าทำกินแค่นี้ เลี้ยงลูกหลานก็พอแล้ว
เช่น ทำนา เลี้ยงสัตว์ ทำสวน ก็ทำเลี้ยงลูก 8-10 คน ให้เรียนจบ ก็โอเคแล้ว

ลูกๆก็ต้องไป หากันเอาเอง ... ยุคนั้น ยาเสพติด สิ่งจูงใจ การเปรียบเทียบระหว่างครอบครัว ยังไม่มีมากอ่ะ

การทะเลาะกันในหมู่พี่น้องก็มีน้อย สมัยนั้น ขนาดไข่1ฟอง สามารถแบ่งให้ลูกๆกินได้

ความจนเลยทำให้เขา พยายามเช่นเดียวกับ คนจีนหล่ะ... เขาพยายามเรียนสูง เรียนให้เก่ง จะได้สอบรับราชการ

ในยุคนี้ คนไทย คนไทยเชื้อสายจีน ไม่ต่างกันหรอก อยู่ที่เลี้ยงดูลูกหลานกันยังไง มากกว่า

คนไทยเลิกทาสช้าไปครับ พึ่งเลิกทาส ร้อยกว่าปีเอง นับก็ไม่พ้นสองชั่วอายุค
สมัยตั้งแต่คนจีนเข้ามา คนไทยส่วนใหญ่เป็นทาส
แต่คนจีนเข้ามาเป็นพ่อค้าแม่ค้า
ลักษณะการเริ่มตั้งตัวจึงต่างกัน
ช่วงก่อนหน้านี้สักสิบยี่สิบปี ยังมีค่านิยมให้ลูกรับราชการ คิดว่าเป็นเจ้าคนนายคน อยู่เลย สมัยนี้ก็เหมือนแผ่วๆลงไปบ้าง

ขอตอบแบบไม่มองมุมกว้าง เพราะวิเคราะห์อะไรไม่เก่งนะครับ
ผมครอบครัวคนจีน ป๊ามาจากจีน เลยเจอประสบการณ์ส่วนตัวมานิดนึง

ที่จะบอกคือ ญาติๆที่จีน (ลูกพี่ลูกน้องผม) อายุ 30-33 กันหลายคน ทำธุรกิจใหญ่โต ระดับไปเปิดบ.ที่เซินเจิ้นบริหารกันเองตั้งแต่อายุน้อยๆ มีเงินไปสร้างศาลเจ้าให้หมู่บ้านตัวเอง พนักงานเป็นร้อยๆคน

มีเงินมากขนาดนั้น แต่ที่ผมเห็นได้ชัดเลยคือเค้าไม่เป็นพวกวัตถุนิยม มือถือใช้จนพังค่อยเปลี่ยน โน้ตบุ๊คซื้อแค่พอทำงานกับเล่นเกมส์ได้กลางๆ จะมีรถที่เค้าบอกว่าจำเป็นต้องซื้อเพราะเอาไปหาลูกค้า (เสริมฐานะ) แต่ก็มีแค่คันเดียวใช้มา 5ปี++ ตัดภาพมาที่ตอนนี้ถ้ามองภาพเล็กๆในไทยคือคนแห่ขาย IP13 กันเต็มไปหมด (ทั้งๆที่ใครๆก็รู้ว่ามันเพิ่งออกมาปีเดียว) เหมือนนิสัยคนไทยหลายๆคนมักจะคล้อยตามสิ่งที่ไม่จำเป็นกับชีวิตมากเกินไป ทั้งวัตถุ ทั้งเรื่องชาวบ้าน ทั้งเรื่องการแคร์สายตาคนอื่นมากเกินไป

ไม่มีใครผิดถูก ดีกว่าแย่กว่า สุขใครสุขมัน แต่มันคือความแตกต่างที่ผมพอจะตอบในมุมมองของผมได้ครับ

คนจีนเข้ามาเป้นต่างด้าวครับ ทำงานไรมากไม่ได้นอกจากค้าขาย คนจีนรวยๆส่วนใหญ่ที่เป็นสลิ่ม เพราะทรุ่นก่อน ให้สัญชาติ สามารถมีสิทธิ มีเสียงได้ไม่เป็นคนเถื่อน

ผมรู้แค่อย่างเดียว คนที่จะรวยในประเทศไทยได้ตั้งแต่อดีตมาจนถึงปัจจุบันส่วนใหญ่คือต้องกาคำว่าศีลธรรมทิ้งไปได้เลย

ผมมองจากครอบครัวตัวเองนะครับ
ตั้งแต่รุ่นพ่อผม เริ่มจากทำไร่จนเปิดโรงกลึงห้องแถวเล็กๆ จนขยายเป็นโรงงานใหญ่
พ่อผมจะขยันทำงาน คิดเรื่องค้าขาย ไม่ฟุ่มเฟือย ไม่กินเหล้า ไม่เล่นพนัน
อยู่เป็นครอบครัวเดี่ยว ไม่มีญาติเยอะ หรือเพื่อนมากมาย ไม่เที่ยวสังสรรค์บ่อยๆ ไม่ทำบุญ ไปงานบุญงานบวชอะไรมากมาย
แต่คนไทยที่เป็นลูกจ้างพ่อผม ส่วนใหญ่จะทำทุกอย่างที่ตรงข้ามหมดเลย