"ตัวกินพญานาค"ศิลป์แห่งดินแดนล้านนา
"ตัวกินพญานาค"ศิลป์แห่งดินแดนล้านนา
ตัวที่อ้าปากงับพญานาคตรงบันไดวัดตามทางภาคเหนือเรียกกันว่า มกร (อ่านว่า มะ-กะ-ระ หรือ มะ-กอน) หรือมีอีกชื่อหนึ่งในโลกป่าหิมพานต์คือเหรา (อ่านว่า เห-รา)
ตามตำนานเล่าว่า
มกร มีความโกรธ และอาฆาตแค้นพญานาค มากหาทางจะเอาชนะพญานาคให้ได้ ได้ท้าทายประลองกำลังกัน
มกร..กลืนกิน พญานาคทั้งตัว แต่ไม่สามารถกลืนส่วนหัวของพญานาคได้ เราจึงเห็นหัวพญานาค ที่บันไดทางขึ้นวิหาร ส่วนลำตัวที่เห็นคือ ลำตัวของ เงือก ...ที่ วิหารแห่งนี้ มีเงือกกลืนกินกันถึง ๒ ตัว อีกตัวกลืนกินส่วนหาง ....
แล้วมันกินหรือคายพญานาค ?
มีผู้ตีความว่าเหราหรือมกรมันคายพญานาคออกมาจากปากนะครับ ไม่ใช่กำลังกิน ซึ่งการคายพญานาคของเหรานี้ คงมองได้ 2 แบบ
แบบที่ 1: ทางด้านการเมืองและศิลปะ
เหราคายนาคในศิลปะทางภาคเหนือนั้น ก็พอจะกล่าวได้ว่า สมัยที่พม่าปกครองล้านนาอยู่นั้น พม่าต้องการข่มอาณาจักรล้านนาที่อยู่ภายใต้การปกครองว่า "เอ็งอยู่ในปากข้าแล้ว จะกัดให้ตายเมื่อไหร่ก็ได้" หรือถ้ามองในด้านศิลปะ จะหมายถึงเป็นการหลุดพ้นจากอิทธิพลศิลปะและการเมืองของพม่าที่เข้ามาครอบครองอาณาจักรล้านนาถึง 200 ปี
แบบที่ 2: ทางด้านพุทธศาสนา
มกรหรือตัวเหราในทางพุทธศาสนา หมายถึง "อุปทาน ความยึดติด ความลุ่มหลง" ส่วนนาคนั้น หมายถึง "ความมีชีวิต ร่างกาย จิตใจของเรา" ถ้าอุปทาน ความลุ่มหลง(ตัวเหรา) มันจับเราไว้(พญานาค) เราก็จะรู้สึกเจ็บปวด ไปไหนไม่ได้ เพราะว่าเรายังยึดติดอยู่ ดังนั้น หากไม่อยากเจ็บปวดก็ต้องปล่อยวางจากสิ่งยึดติดต่างๆ (หลุดออกจากปากเหราให้ได้) นี่จึงเป็นกุศโลบายที่คนโบราณสอนทิ้งไว้ให้คนรุ่นหลัง
จากเพจ พิพิธประวัติศาสตร์ มนุษย์ สังคม วัฒนธรรม และ การเมือง
: 0 ใบ
: 0 ใบ
My Locker
